ალაზნის ველი იწვის — რა საფრთხეს ქმნის ნიადაგის დაწვა?
ალაზნის ველზე ხორბლისა და ქერის აღების დროა. მოსავლის აღების შემდეგ ფერმერების მიერ ე.წ ნაკვეთის გასუფთავების შედეგი ჰექტრობით გადამწვარი ფართობი და უკონტროლო ხანძრებია.
სოციალურ ქსელებში გავრცელებულ კადრებში ჩანს ათეულობით ჰექტარზე გავრცელებული ცეცხლი და კვამლი, რომელმაც ზოგიერთ ადგილას კავკასიონის ხედიც დაფარა.
ეს პრობლემა ახალი არ არის. თითქმის ყოველ ზაფხულს ალაზნის ველზე სავარგულების გადაწვის ფაქტები ფიქსირდება, თუმცა კითხვა უცვლელია — რატომ ვერ ხერხდება მისი პრევენცია?
ალაზნის ველი მხოლოდ სასოფლო-სამეურნეო სივრცე არ არის. ის კახეთის ბუნებრივი და ეკონომიკური სისტემის ნაწილია. ამიტომ მისი დაცვა მხოლოდ ფერმერების ან მხოლოდ სახელმწიფოს პასუხისმგებლობა ვერ იქნება — საჭიროა როგორც ეფექტიანი აღსრულება, ისე პრაქტიკული ალტერნატივები, რათა სავარგულების გადაწვა აღარ იქცეს „ჩვეულებრივ“ მოვლენად.
რას ამბობს მოსახლეობა?
ფერმერების ნაწილი განმარტავს, რომ მოსავლის აღების შემდეგ დარჩენილი ნამჯის დაწვა ნაკვეთის სწრაფად გასუფთავების საშუალებად მიაჩნიათ. თუმცა გარემოსდამცველები აღნიშნავენ, რომ ეს პრაქტიკა სერიოზულ ზიანს აყენებს ეკოსისტემას.
რა ზიანი შეიძლება მოჰყვეს?
ეკოლოგების შეფასებით, სავარგულების გადაწვისას:
- იღუპება მრავალი სახეობის მწერი, ქვეწარმავალი, ფრინველისა და მცირე ძუძუმწოვრის ბუდეები;
- ზიანდება ნიადაგის ზედა, ორგანული ნივთიერებებით მდიდარი ფენა;
- ჰაერში გამოიყოფა დიდი რაოდენობით კვამლი და მავნე ნაწილაკები;
- იზრდება ხანძრის ტყეებსა და დასახლებულ პუნქტებზე გავრცელების რისკი.
გარემოს დამცველები ამბობენ, რომ ფოთლების წვის დროს გამოყოფილი ბოლი მავნებელია ორგანიზმისთვის, რადგან ის მომწამვლელ ნივთიერებას შეიცავს. მათივე თქმით, კვამლი შიცავს მათ შორის მეთანს, რომელიც ბევრი დაავადების გა მოწვევას უწყობს ხელს, კერძოდ, ბრონქულ ასთმას, ყელის სიმსი ვნესა და სხვა.
ტექნიკის პრობლემა არსებობს?
ადგილობრივების ნაწილი ამბობს, რომ თანამედროვე კომბაინები, რომლებიც ნამჯას დაქუცმაცებენ და დაწვის აუცილებლობას შეამცირებენ, საკმარისი რაოდენობით ხელმისაწვდომი არ არის. ეს საკითხი გადამოწმებას საჭიროებს.
„კახეთის ხმა“ შესაბამის უწყებებს მიმართავს კითხვებით:
- რამდენი თანამედროვე კომბაინია ხელმისაწვდომი კახეთის ფერმერებისთვის?
- არსებობს თუ არა სახელმწიფო პროგრამა ნამჯის დაქუცმაცების ტექნიკის დასაფინანსებლად?
- რა შედეგი გამოიღო წინა წლებში განხორციელებულმა პროგრამებმა?
კანონი მოქმედებს?
გარემოს დაცვის უწყება მოსახლეობას პერიოდულად აფრთხილებს, რომ სავარგულებისა და მცენარეული ნარჩენების დაწვამ შესაძლოა სამართლებრივი პასუხისმგებლობა გამოიწვიოს.
თუმცა საზოგადოებას აინტერესებს:
- რამდენი ადმინისტრაციული სამართალდარღვევა გამოვლინდა წელს?
- რამდენი ადამიანი დაჯარიმდა?
- რამდენი შემთხვევა გადაიზარდა გამოძიებაში?
კითხვები, რომლებზეც პასუხია საჭირო
თუ პრობლემა ყოველ წელს მეორდება, მხოლოდ გაფრთხილებები საკმარისი აღარ არის.
საჭიროა პასუხი კითხვებზე:
- რატომ ვერ ხერხდება პრევენცია?
- არის თუ არა საკმარისი ტექნიკა?
- რამდენად ეფექტიანია კონტროლი?
- რა გეგმა არსებობს ალაზნის ველის ეკოსისტემის დასაცავად?
ალაზნის ველი მხოლოდ სასოფლო-სამეურნეო სივრცე არ არის. ის კახეთის ბუნებრივი და ეკონომიკური სისტემის ნაწილია. ამიტომ მისი დაცვა მხოლოდ ფერმერების ან მხოლოდ სახელმწიფოს პასუხისმგებლობა ვერ იქნება — საჭიროა როგორც ეფექტიანი აღსრულება, ისე პრაქტიკული ალტერნატივები, რათა სავარგულების გადაწვა აღარ იქცეს „ჩვეულებრივ“ მოვლენად.